Miljardair Grantham: 'Bitcoin gaat naar nul'

Hij behoort tot de meest gerespecteerde namen in de beleggingswereld en is berucht om het vroeg herkennen van zeepbellen: Jeremy Grantham, medeoprichter van vermogensbeheerder GMO, heeft opnieuw van zich laten horen over Bitcoin. Zijn conclusie is kort en krachtig: de grootste cryptocurrency ter wereld gaat uiteindelijk naar nul. Een uitspraak die in de cryptogemeenschap voor de nodige ophef zorgt, maar die ook serieus genomen moet worden. Want wie is Jeremy Grantham eigenlijk, en hoe zwaar weegt zijn oordeel?

Wie is Jeremy Grantham?

Jeremy Grantham is een Brits-Amerikaanse miljardair en medeoprichter van GMO, een van de grootste onafhankelijke vermogensbeheerders ter wereld met tientallen miljarden dollars onder beheer. Hij staat bekend als een zogenoemde 'bubbeljager': iemand die financiële zeepbellen identificeert voordat ze knappen. Grantham voorspelde onder meer de dotcomcrash van 2000 en de vastgoedcrisis van 2008, waardoor zijn reputatie als kritisch denker stevig is verankerd in de financiële wereld. Zijn uitspraken worden serieus genomen, ook als ze controversieel zijn.

Tegelijkertijd heeft Grantham ook in het verleden voorspellingen gedaan die niet of later dan verwacht uitkwamen. Zijn visie op markten is fundamenteel sceptisch: hij gelooft dat activa die geen onderliggende cashflows genereren, geen intrinsieke waarde hebben. En dat is precies de kern van zijn kritiek op Bitcoin.

Het argument achter de nulvoorspelling

Granthams redenering sluit aan bij een klassiek economisch standpunt: Bitcoin heeft geen fundamentele waarde omdat het geen dividenden uitkeert, geen rente genereert en niets produceert. Volgens hem is de waarde volledig gebaseerd op de verwachting dat een volgende koper meer wil betalen, ook wel bekend als de 'greater fool theory'. Zodra dat vertrouwen wegvalt, is er niets wat de waarde ondersteunt en kan de koers in theorie tot nul dalen.

Dit argument is niet nieuw. Economen als Nouriel Roubini en voormalig bankiers als Jamie Dimon hebben vergelijkbare uitspraken gedaan. Wat Grantham onderscheidt, is zijn track record in het herkennen van zeepbellen. Daardoor klinkt zijn stem net iets luider dan die van de gemiddelde Bitcoin-criticus.

Een lange geschiedenis van doodverklaringen

Bitcoin is al honderden keren 'doodverklaard'. De website 99Bitcoins houdt een lijst bij van alle momenten waarop prominente personen of media Bitcoin afschreven als waardeloos of ten dode opgeschreven. Die lijst telt inmiddels meer dan 400 vermeldingen, verspreid over meer dan een decennium. Opvallend is dat de meeste van deze uitspraken werden gedaan tijdens bearmarkten, wanneer de koers sterk was gedaald en het sentiment negatief was.

Na elke grote daling heeft Bitcoin zich hersteld en nieuwe all-time highs bereikt. Dat maakt sceptici er niet per definitie ongelijk mee, maar het laat wel zien dat timing bij dit soort voorspellingen enorm moeilijk is. Zelfs als iemand gelijk heeft over de richting op de zeer lange termijn, kan de route daarnaartoe decennia duren en forse koersstijgingen bevatten.

Wat betekent dit?

De uitspraak van Grantham verdient serieuze aandacht, maar moet ook in perspectief worden geplaatst. Zijn kritiek richt zich op het ontbreken van intrinsieke waarde, een argument dat geldig is vanuit een traditioneel beleggingsperspectief. Bitcoin-aanhangers zullen tegenwerpen dat schaarste, decentralisatie en het netwerk zelf wél waarde vertegenwoordigen, vergelijkbaar met goud of andere 'store of value'-activa die ook geen cashflows genereren.

Voor Nederlandse beleggers en geïnteresseerden is het belangrijk om te begrijpen dat dit debat al jaren speelt en waarschijnlijk nog jaren zal blijven spelen. De cryptomarkt is uitzonderlijk volatiel en de risico's zijn groot. Historische koersen bieden geen garantie voor de toekomst. Wie nadenkt over een positie in Bitcoin doet er verstandig aan om meerdere perspectieven te bestuderen, zowel de argumenten van critici als Grantham als de tegenargumenten van voorstanders.

Wat deze uitspraak vooral benadrukt, is dat Bitcoin nog altijd een sterk verdeeld activum is. Sommige van de scherpste beleggingsgeesten ter wereld zien het als de grootste zeepbel ooit, terwijl andere institutionele beleggers het steeds meer opnemen als onderdeel van een gediversifieerde portefeuille. Die tegenstelling maakt het crypto-debat zo fascinerend en tegelijk zo onzeker.

Institutionele adoptie staat haaks op de kritiek

Interessant is dat Granthams uitspraak samenvalt met een periode waarin institutionele adoptie van Bitcoin juist toeneemt. In de Verenigde Staten zijn inmiddels meerdere Bitcoin-ETF's goedgekeurd, waarmee grote vermogensbeheerders en pensioenfondsen makkelijker in Bitcoin kunnen beleggen. Bedrijven als BlackRock en Fidelity bieden inmiddels Bitcoin-producten aan aan hun klanten. Dat zijn ontwikkelingen die moeilijk te rijmen zijn met de verwachting van een nakende crash naar nul, al sluit de een de ander in theorie niet volledig uit.

Deze institutionele beweging richting Bitcoin laat zien dat de financiële wereld intern sterk verdeeld is. Terwijl Grantham waarschuwt voor een zeepbel, positioneren andere grote spelers zich juist voor verdere groei van het ecosysteem. Voor beleggers is dit een signaal om goed op te letten en eigen onderzoek te doen.

Vooruitblik

Of Grantham uiteindelijk gelijk krijgt, valt op dit moment niet te zeggen. De cryptomarkt is in de afgelopen vijftien jaar meerdere keren volledig afgeschreven, en heeft zich telkens hersteld. Tegelijkertijd zijn er ook talloze cryptocurrencies die wél naar nul zijn gegaan. Bitcoin is uniek in zijn klasse, maar dat maakt een nulscenario op de zeer lange termijn niet onmogelijk. Wat zeker is: het debat over de werkelijke waarde van Bitcoin is nog lang niet beslecht, en uitspraken van beleggers als Grantham zorgen ervoor dat dit gesprek levend blijft. Voor wie betrokken is bij de cryptomarkt, is dat op zichzelf al waardevol om te volgen.